Klub Miłośników Historii Polski
16 maja 1902 roku w Sosnowcu urodził się najsłynniejszy polski śpiewak dwudziestolecia międzywojennego Jan Kiepura (zm. 15 sierpnia 1966 r. w Harrison).
Od roku 1928 śpiewał w mediolańskiej La Scali, debiutując z sukcesem jako Cavaradossi w "Tosce", a następnie biorąc udział jako Marcarillo w prapremierze opery "Le preziose ridicole Felice Lattuady" pod batutą Gabriele Santiniego. Ponownie pojawił się w La Scali w roku 1931, odnosząc sukces jako kawaler des Grieux w "Manon" pod muzycznym kierownictwem Victora de Sabaty. W latach 30. występował także w Civic Opera House w Chicago, Covert Garden w Londynie, Opéra-Comique w Paryżu, Teatro di San Carlo w Neapolu i Teatro La Fenice w Wenecji. Ponadto, chcąc dbać o swój głos i zaprezentować się publiczności w lżejszych aranżacjach, w roku 1930 zaczął występować w filmach – po podpisaniu kontraktu z berlińską UFA debiutował jako aktor rolą w produkcji "Neapol, śpiewające miasto". Następnie zagrał też w filmach, takich jak m.in.: "Pieśń nocy" (1932), "Kocham wszystkie kobiety" (1935) czy "Czar cyganerii" (1937), a także podpisał umowę z hollywoodzką wytwórnią filmową Paramount Pictures, dla której wystąpił w "Pieśni miłości" (1936).
Dzięki zagranicznym sukcesom postacią Kiepury zainteresowała się Warszawa, jego przyjazdy do kraju stawały się sensacją, a występy wywoływały spontaniczne wybuchy entuzjazmu. Poza salą koncertową śpiewał także zgromadzonym na ulicy tłumom z balkonu hotelu „Bristol” i na placach ulicznych. W grudniu roku 1933 otwarto, zlecony przez niego do budowy, pensjonat „Patria” w Krynicy-Zdroju, na którego wybudowanie przeznaczył 160 tys. dolarów, zarobione na scenach świata w okresie międzywojennym. W roku 1935 został odznaczony francuskim Krzyżem Kawalerskim Legii Honorowej, rok później – Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski i belgijską Wielką Wstęgą Orderu Leopolda, a w roku 1937 – Złotym Krzyżem Zasługi i szwedzkim Orderem Gwiazdy Polarnej.
W roku 1936 ożenił się ze śpiewaczką i aktorką węgierskiego pochodzenia Martą Eggerth, z którą zagrał w filmie Carmine Gallone "Dla ciebie śpiewam" (1934). Mieli dwóch synów, Jana Tadeusza (ur. 1944) i Mariana Wiktora (ur. 1950). W roku 1938 roku przeprowadzili się na południe Francji, a w 1939 roku wyemigrowali do Stanów Zjednoczonych z powodu narastających w Europie nastrojów antysemickich (obaj po matkach mieli żydowskie pochodzenie).
Pod koniec roku 1937 zadebiutował w nowojorskiej Metropolitan Opera rolą Rudolfa w "Cyganerii", a następnie wystąpił na tejże scenie, śpiewając jako Don José w "Carmen" i jako książę Mantui w "Rigoletcie". Wiosną roku 1939 wystąpił jako Don José w "Carmen" na scenie Opery Warszawskiej.
Po wybuchu II wojny światowej oraz postanowieniu rządów Polski i Francji o formowaniu armii polskiej we Francji zaangażował się jako ochotnik i przyjechał do Lille, by wesprzeć emigrantów polskich. Wkrótce wyjechał do USA, gdzie prowadził akcję propagandową na rzecz swojego kraju – podczas występów często śpiewał polskie pieśni patriotyczne, chcąc skierować uwagę amerykańskiej publiczności na losy Polaków, poza tym zarobione dzięki koncertom pieniądze przeznaczał na wsparcie kraju. Pozostając za oceanem, śpiewał na scenach Civic Opera w Chicago (1940–1944) i Metropolitan Opera w Nowym Jorku (1941–1942), a także w Kanadzie (Montrealu), krajach Ameryki Łacińskiej i Południowej, m.in. w Teatro Colón w Buenos Aires (w sztuce Manon Jules Masseneta). Ponadto występował u boku żony jako hrabia Daniło w "Wesołej wdówce" w Majestic Theatre na Broadwayu. Spektakl cieszył się dużym powodzeniem wśród publiczności – małżonkowie do roku 1946 zagrali ponad 800 przedstawień!
Następnie grał Tadeusza Kościuszkę w autorskim musicalu "Polonez".
Po powrocie do Europy zamieszkał z rodziną w Rzymie, gdzie nakręcił z żoną ekranizację "Uroku cyganerii", a następnie osiedlił się w Paryżu, zagrał w filmie "La valse brilliante" i śpiewał w operetce "Księżniczka Czardasza" Emmericha Kálmána w Théâthe de Paris. Po wojnie z żoną wystawiali "Szaloną wdówkę" na scenach w Anglii, Francji, Włoch i Niemiec.
W roku 1952 poddał się operacji wyjęcia płata płucnego, co spowodowane było otwarciem się guza ropnego w płucach. W połowie lat 50. występował z żoną na wiedeńskiej scenie Raimundtheater w "Carewiczu i Paganinim" Franza Lehara.
W roku 1958 powrócił do Polski po 19 latach nieobecności, wystąpił z koncertami w Bydgoszczy, Gdańsku, Łodzi, Katowicach, Krakowie, Poznaniu, Warszawie i Wrocławiu. Jeden ze swoich ostatnich występów – z "Wesołą wdówką" – dał w roku 1965 w berlińskim Theater des Westens. Również w roku 1965 planował nakręcić w Polsce film o swoim życiu, jednak ostatecznie nie doszło do realizacji nagrań.
Zmarł nagle na atak serca 15 sierpnia roku 1966 w miejscowości Harrison, przy telefonie – po otrzymaniu niepomyślnej wiadomości od jednego ze swych agentów finansowych.
3 września przed kościołem św. Krzyża zgromadziły się wielotysięczne tłumy mieszkańców stolicy i, tworząc kolejkę opasującą gmach Teatru Wielkiego, defilowały przed wystawioną w holu teatru trumną, przy której wartę honorową trzymali reprezentanci świata sztuki. Następnie kondukt pogrzebowy, liczący ponad 200 tys. żałobników, ruszył na cmentarz Powązkowski – Kiepura spoczął w alei zasłużonych (grób 80/81).
Brak komentarzy:
Prześlij komentarz