W niemieckim więzieniu siedzi starszy człowiek. Mimo ciężkich tortur, odmawia podpisania volkslisty.
"Habsburg nie jest Niemcem"- mówi gestapowcom.
Znacie historię Karola Olbrachta Habsburga, pułkownika Wojska Polskiego? I jego żony, Alicji Habsburg, żołnierza AK?
Wątek 
1/
1/Opowieść tę zacznijmy wcześnie, bo już w 1838, gdy syn cesarza Leopolda II, ks. cieszyński Karol Ludwik Habsburg kupuje dobra w Żywcu.
Jego syn, arcyksiążę Albrecht Fryderyk Habsburg w 1856 roku założy tutaj słynny browar.
Zaczyna się historia żywieckiej linii Habsburgów.
Trzecim właścicielem Żywca był Karol Stefan Habsburg. To ojciec bohatera tej opowieści.
Karol Stefan nauczył się polskiego. Swoje córki wydał za polskich arystokratów: Radziwiłłów i Czartoryskich.
A w 1907 oficjalnie ogłosił, że on i jego rodzina to Polacy, a nie Niemcy.
Karol Stefan uważał, że Polska powinna być niepodległym państwem w formie monarchii z Habsburgiem na tronie.
I sam został kandydatem do polskiego tronu pod koniec I wojny.
Stwierdził jednak, że to sami Polacy, a nie zaborcy, powinni zdecydować, kto będzie ich królem.
Przejdźmy do głównego bohatera tej opowieści.
Syn Karola Stefana, Karol Olbracht, zaplanował sobie wojskową karierę. Studiował i zaczynał służbę w Wiedniu, gdzie zaprzyjaźnił się z późniejszym generałem WP i d-cą SGO "Polesie", Franciszkiem Kleebergiem.
Walczył w I wojnie.
Nadciąga niepodległość, której trzeba bronić.
Habsburgowie walczą z bolszewikami. Karol Olbracht jest dowódcą Twierdzy Grudziądz. Jego brat, Leon Karol, dowodzi szwadronem ułanów.
W 1924 Polska zwraca Habsburgom skonfiskowane w 1918 majątki. W uznaniu ich patriotyzmu.
Jeszcze w czasie I wojny Karol Olbracht poznał Alicję Ankarcronę, szwedzką arystokratkę, wdowę po hr. Ludwiku Badenim. Połączy ich miłość do przejażdżek konnych i morza.
W 1920 biorą ślub.
"Witaj Alicjo w tym kraju (...) Kochaj to miejsce za naszym przykładem”- powie teść.
Karol Olbracht i Alicja mają czwórkę dzieci: Karola Stefana, Marię Krystynę, Renatę Marię i Olbrachta Maksymiliana, który zmarł w wieku 2 l. Razem z nimi wychowuje się Kazimierz, pierworodny syn Alicji.
W II RP Karol Olbracht dalej służy w Wojsku Polskim.
Nadciąga 1939...
2.09.1939. Leciwy już płk. Habsburg zgłasza się na ochotnika do walki. Ze względu na wiek nie zostanie przyjęty.
3.09.1939. Przez Żywiec przechodzą wycofujące się wojska polskie. Tego samego dnia w pałacu w Żywcu pojawią się Niemcy.
Będzie to dobrze zapamiętane spotkanie.
„Siedzieliśmy sami we dwoje w olbrzymiej sali, gdzie ze ścian spoglądały na nas stare habsburskie portrety rodzinne. Widzę to wszystko. Światło migotało w srebrnych kandelabrach"- wspominała Alicja.
Karol Olbracht otworzy Niemcom drzwi ubrany w mundur płk. Wojska Polskiego.
Trafia do więzienia w Cieszynie, gdzie przechodzi tortury. Trwają miesiącami.
Zostanie częściowo sparaliżowany. Straci oko. Mimo tego, nie podpisze volkslisty.
Niemcy skażą go na śmierć.
Habsburgowie mają wciąż jednak wpływy. Interwencja domów królewskich ocali mu życie.
Alicji Niemcy, po aresztowaniu męża, początkowo pozwolą zostać w Żywcu.
Wstępuje do ZWZ. Stopień arcyksiężnej Habsburg? Szeregowiec.
Zajmuje się nasłuchem radiowym. Jej znajomość wielu języków obcych jest bezcenna dla konspiracji.
Za swoją służbę otrzyma Krzyż Walecznych.
Karol Olbracht z więzienia wychodzi w 1941. Trafia do Wisły, gdzie Niemcy wysiedlili wcześniej Alicję.
Alicja nadal pracuje tam dla ZWZ-AK. Pomaga więźniom Auschwitz. Za pośrednictwem Szwecji, przekazuje na Zachód wiadomości o zbrodniach na Polakach.
A co z dziećmi?
Kazimierz, najstarszy syn Alicji, walczył pod Narwikiem.
Karol Stefan walczył u gen. Maczka. Stopień księcia Habsburga? Szeregowiec.
W 2014 Karol Stefan zrzeknie się praw do pałacu i dóbr Habsburgów na rzecz miasta Żywiec. Był on honorowym obywatelem Żywca.
Ale wróćmy do końca wojny. Jest rok 1945. Sowieci konfiskują dobra Habsburgów. Po bezskutecznych próbach ich odzyskania, ciężko chory Karol Olbracht i Alicja wyjeżdżają do Szwecji.
On umiera w 1951, ona w 1985.
Jednak to jeszcze nie koniec tej opowieści. Są jeszcze córki.
Maria Krystyna.
W 1993 odzyskała polski paszport. Zawsze powtarzała, że ten dokument jest dla niej świętością. I że nosi go zawsze przy sobie.
Starych drzew się nie przesadza? Maria Krystyna w 2001, mając 88 l., wróciła do Polski. Wiedziała, gdzie jej korzenie.
Renata Maria.
18.06.2024. Na wieczny odpoczynek odchodzi najmłodsza córka Karola Olbrachta i Alicji.
Tak kończy się historia żywieckich Habsburgów.
Historia potomków wielkiego rodu, którzy pokochali Polskę, chcieli zostać Polakami i udowodnili, że bez wątpienia nimi są.
Brak komentarzy:
Prześlij komentarz