ORP " Groźny" 351

ORP " Groźny" 351
Był moim domem przez kilka lat.

wtorek, 3 marca 2026

KATARZYNA AGNIESZKA LUDWIKA SAPIEHA

 Ryszard Arkadiusz Frączek

K o b i e t y z K r e s ó w
2 MARCA 1779 ROKU ZMARŁA KATARZYNA AGNIESZKA LUDWIKA SAPIEHA – ŁOWCZYNA LITEWSKA, DZIAŁACZKA KONFEDERACJI BARSKIEJ.
Łowczyna Wielkiego Księstwa Litewskiego, właścicielka Rawicza, Koźmina, Radlina i dóbr cieszkowskich. Córka hetmana litewskiego Jana Kazimierza Sapiehy herbu Lis, którego chrzestnym był król Jan III Sobieski i Ludwika z Opalińskich.
Księżna Katarzyna Agnieszka Ludwika z Sapiehów Sapieżyna, urodziła się w 14 stycznia 1718 roku na zamku w Koźminie w Wielkopolsce, niedaleko Krotoszyna. W wieku 18 lat wyszła za mąż za swojego kuzyna, Michała Antoniego Sapiehę. Był to związek nieudany. Po siedmiu latach z uwagi na brak kościelnej dyspensy w związku z bliskim pokrewieństwem stwierdzono, że zawarty związek jest nieważny. Dwa lata później w tajemnicy księżna Katarzyna pojęła za męża swego kamerdynera, Wojciecha Pawła Żywnego, z pochodzenia Czecha. Doszło do niebywałego skandalu. Katarzyna Sapieha kupiła w 1745 roku dobra cieszkowskie (w dzisiejszym woj. dolnośląskim) i przeniosła się wraz z mężem w granice cesarstwa Habsburgów. Na swe ziemie sprowadziła kolonistów z dóbr rawickich, ufundowała kościół w Cieszkowie, a dla męża po staraniach uzyskała od cesarzowej Marii Teresy tytuł szlachecki von Lilienhoff. Katarzyna usunęła się z życia publicznego, do którego powróciła po dwudziestu latach, w roku 1768, kiedy przyłączyła do konfederacji Wielkopolskę. Była bardzo odważną kobietą. Korespondowała m.in. z Adamem Krasińskim, Antonim Lubomirskim i Jerzym Augustem Mniszchem. Brała udział w przygotowaniu zjazdu konfederatów w Poznaniu w sierpniu 1769 roku. Do końca utrzymywała kontakty z przywódcami konfederacji barskiej. W czerwcu 1772 przyjęła w swym majątku Lilienhoff regimentarza konfederacji litewskiej, Józefa Sapiehę.
Zmarła w swoim majątku Lilienhoff 2 marca 1779 roku. Spoczęła w kościele w Freyhan (w późniejszym Cieszkowie).
Gottlo Siegemund Knoefvel (c. 1750-1814). Portret Katarzyny Agnieszki Ludwiki Sapieżyny. Źródło: MZR-I-239/1192, domena publiczna

Brak komentarzy: