Jan Andrzejewski

⚕️ Nadworny aptekarz ostatniej carycy Rosji, mieszkaniec Żelechowa

▫️Jan Andrzejewski - bo to o nim mowa - urodził się 17 czerwca 1881 r. w Moszczynkach w guberni smoleńskiej. Jego rodzice - Michał i Helena z Olszewskich - zostali wysiedleni w głąb Rosji tuż po upadku powstania styczniowego.

▫️W 1904 r. Jan ukończył studia w Imperatorskim Uniwersytecie w Petersburgu, uzyskując tytuł magistra farmacji. Poszukując lepszych źródeł zarobkowania wyjechał do Finlandii. Do około 1913 r. mieszkał i pracował w miejscowości Villmanstrand (obecnie Lappeenranta). W 1908 r. poślubił Finkę Amalię Malwinę Backlund. W 1909 r. Andrzejewskim urodziła się córka Brygida, dwa lata później - Alina, a w 1913 r. na świat przyszedł syn Jan Kajus.

▫️W 1915 r. Jan Andrzejewski zamieszkał z rodziną w Petersburgu. Tam spotkał na swojej życiowej drodze ostatnią carycę Rosji, żonę Mikołaja II, Aleksandrę Fiodorowną. Aleksy, jedyny syn Aleksandry, dotknięty był groźną, nieuleczalną chorobą - hemofilią, polegającą na zaburzeniach krzepnięcia krwi. Choremu dziecku, narażonemu na niebezpieczne krwotoki, caryca starała się zapewnić jak najlepszą opiekę medyczną. Pragnąc za wszelką cenę doprowadzić do jego wyleczenia lub chociaż złagodzić objawy jego choroby, sprowadzała na dwór różnych specjalistów. Jednym z nich był właśnie młody farmaceuta Jan Andrzejewski. Aleksandra zatrudniła go w Carskim Siole, swojej letniej rezydencji, zapewniając mu i jego rodzinie doskonałe warunki egzystencji.

▫️Burzliwe czasy rewolucji, śmierć protektorki i troska o rodzinę zmusiły Jana do opuszczenia Rosji. W 1918 r. na krótko przeniósł się do Wilna, a następnie do Mołodeczna, gdzie otworzył własną aptekę. W 1919 r. urodził się Andrzejewskim syn Michał.

▫️W 1922 r. Jan i Malwina zrzekli się rosyjskiego obywatelstwa i wystąpili o obywatelstwo polskie dla siebie i dzieci. W 1924 r. przyszła na świat córka Helena. Wkrótce potem, pragnąc zapewnić lepszą przyszłość dla swojej licznej rodziny, Jan zdecydował się opuścić Mołodeczno i przenieść się w centralne rejony Polski. Sprzedał aptekę, ale w dobie szalejącej inflacji zdobyte pieniądze szybko straciły wartość.

▫️W kraju jego rodziców nie było łatwo w tym czasie o pracę w wyuczonym zawodzie. Sytuacja materialna nie pozwalała mu także na otwarcie własnej apteki. Na zjeździe aptekarzy w Poznaniu poznał Stanisława Witolda Zwolińskiego, absolwenta Uniwersytetu w Moskwie, który prowadził własną aptekę w Żelechowie. Za sprawą tej znajomości w 1926 r. Jan osiadł z rodziną w tym mieście, podejmując pracę w aptece Zwolińskiego.

▫️Andrzejewscy wiedli spokojne życie w Żelechowie do końca lat trzydziestych. W 1939 r. pogarszające się zdrowie zmusiło Jana do pobytu w bielańskim szpitalu w Warszawie. Tam zginął 18 września 1939 r. podczas niemieckiego nalotu bombowego.

🇵🇱 Warto dodać, że dwaj synowie Jana polegli za Ojczyznę. Młodszy - Michał został zamordowany w Katyniu, a starszy - Jan Kajus zginął w powstaniu warszawskim.

ℹ️ Fotografia ze zbiorów Zofii Włodarczyk z d. Galińskiej - wnuczki Jana Andrzejewskiego.