W miejscowości Janówka doszło do masowego mordu, będącego częścią szerszej fali ataków przeprowadzanych wówczas przez Ukraińską Powstańczą Armię przy udziale uzbrojonych ukraińskich chłopów. Janówka, niewielka polska osada w gminie Lubitów w powiecie kowelskim, znalazła się w centrum zaplanowanej operacji, która objęła jednocześnie kilka polskich wsi – Janówkę, Radomlę, Stanisławówkę, Batyń i Lublatyn. Akcję tę banderowcy cynicznie określali mianem „świątecznego uderzenia”.
Mieszkańcy Janówki spodziewali się napaści jeszcze w Wigilię. Gdy jednak noc minęła spokojnie, napięcie opadło. Rankiem, w pierwszy dzień świąt, część członków samoobrony wróciła do domów, by zjeść świąteczne śniadanie. Dodatkowo napastnicy rozsiewali fałszywe informacje o rzekomym zbliżaniu się wojsk niemieckich, co skłoniło obrońców do ukrycia broni, aby uniknąć ewentualnych represji.
Około godziny ósmej rano ciszę przerwały strzały. Atak ruszył niemal równocześnie na kilka miejscowości. Oddziały UPA wdarły się do Janówki, Radomli i Stanisławówki, podpalając zabudowania i zabijając bezbronnych mieszkańców. Ludzie w panice próbowali przedrzeć się w stronę ośrodka samoobrony w Zasmykach, lecz improwizowana obrona nie była w stanie powstrzymać licznych i dobrze uzbrojonych napastników.
Dopiero przybycie oddziału Armii Krajowej z Kupiczowa odwróciło bieg wydarzeń. Kontratak zmusił banderowców do odwrotu i zakończył masakrę. Bilans tej zbrodni był tragiczny – w Janówce zginęło 42 lub 43 cywilów oraz dwóch obrońców. Wśród zamor***** znalazło się około 30 osób, których tożsamości nigdy nie ustalono. Byli to uciekinierzy z okolicznych kolonii szukający schronienia. Łącznie w całym rejonie, podczas tej jednej akcji, śmierć poniosło co najmniej 57 Polaków.
Była to tylko jedna z wielu tragedii składających się na ludobójstwo wołyńskie, ale dla mieszkańców Janówki i okolic stała się symbolem tego, jak nawet dzień Bożego Narodzenia mógł zostać zamieniony w piekło.
Brak komentarzy:
Prześlij komentarz