Dokładnie 87 lat temu, 26 września 1938 roku w Paryżu zmarł pułkownik Aleksander Aleksiejewicz Czertkow — rosyjski oficer, „biały” emigrant, zastępca dowódcy elitarnego 2. Drozdowskiego Pułku Strzeleckiego, uczestnik Wielkiej Wojny oraz wojny domowej w Rosji.
Urodził się w 1888 roku w guberni kijowskiej, w rodzinie miejscowego chłopa. Początkowe wykształcenie zdobył w domu. W 1910 roku ukończył Czugujewską Szkołę Junkrów Piechoty, po czym w stopniu podporucznika został przydzielony do 60. Zamojskiego Pułku Piechoty.
W 1913 roku został awansowany na porucznika i właśnie w tym stopniu, w szeregach tego samego pułku, wyruszył na front Wielkiej Wojny. Całą wojnę przeszedł w szeregach swojego macierzystego 60. Zamojskiego Pułku Piechoty.
W jej trakcie został ranny, a za zasługi bojowe odznaczony został kilkoma orderami, w tym Orderem Św. Włodzimierza IV klasy z mieczami i kokardą. Wielką Wojnę zakończył w stopniu pułkownika, na który awansowano go 30 września 1917 roku.
Nie ma dokładnych informacji, w jaki sposób pułkownik Czertkow znalazł się w Berdiańsku w kwietniu 1918 roku. Najprawdopodobniej przebywał w mieście na rekonwalescencji po tym, jak został ranny w jednym z ostatnich starć Wielkiej Wojny.
To właśnie tam objął dowództwo nad obroną Berdiańska przed szturmującymi miasto czerwonymi marynarzami, stając na czele powstańców, głównie rannych żołnierzy i inwalidów, którzy chwycili za broń w odpowiedzi na akty czerwonego terroru oraz na wywóz żywności z miasta, uznany przez mieszkańców za próbę ich zagłodzenia.
Oddział powstańców zmagał się z dotkliwym brakiem broni, amunicji oraz artylerii, podczas gdy bolszewicy dysponowali przewagą liczebną, ogniową oraz ostrzeliwali miasto z okrętów.
Sytuacja wydawała się beznadziejna i wszystko wskazywało, że pozostaje jedynie kwestia czasu, kiedy miasto zostanie zajęte. Jednak w krytycznym momencie w pobliżu znajdował się oddział pułkownika Drozdowskiego, który wyruszył z Frontu Rumuńskiego, aby połączyć się nad Donem z Armią Ochotniczą.
Bolszewicy, dowiedziawszy się o marszu drozdowców na Berdiańsk, pospiesznie się wycofali. Wówczas wraz z pozostałymi powstańcami wstąpił do oddziału pułkownika Drozdowskiego.
Wyruszając z Berdiańska do Nowoczerkaska, brał udział w walkach o Nowoczerkask i Rostów nad Donem, a następnie razem z oddziałem Drozdowskiego wszedł w skład Armii Ochotniczej.
Podczas II Marszu Kubańskiego dowodził kompanią w 2. Oficerskim Pułku Strzeleckim generała Drozdowskiego, a w styczniu 1919 roku w trakcie intensywnych walk z oddziałami Armii Czerwonej o Donbas, został mianowany dowódcą batalionu.
Po przekształceniu pułku w Dywizję Drozdowską objął stanowisko zastępcy dowódcy 2. Pułku, które sprawował aż do ostatecznego upadku „białego” południa Rosji.
Po ewakuacji Krymu w listopadzie 1920 roku, wraz z pozostałymi żołnierzami Dywizji Drozdowskiej, przebywał na półwyspie Gallipoli.
Na emigracji osiedlił się we Francji, gdzie został przydzielony do 6. dywizjonu artylerii. W 1934 roku wszedł w skład paryskiego zarządu Towarzystwa Gallipolijczyków.
Zmarł 26 września 1938 roku w Paryżu. Początkowo został pochowany na cmentarzu w Thiais, lecz ostatecznie przeniesiono go na prawosławny cmentarz w Sainte-Geneviève-des-Bois.
Brak komentarzy:
Prześlij komentarz