ORP " Groźny" 351

ORP " Groźny" 351
Był moim domem przez kilka lat.

środa, 19 listopada 2025

Krasnodęby, Kożuchów i nie tylko

Cykl "...następne 620" Krasnodęby, Kożuchów i nie tylko. Część 2 W czym rzecz? Ano we wszystkim, więc będzie o wszystkim. Od legendy poprzez fantazję do czarno - białej historii i rzeczywistości, tyle, że w pełnym kolorze 

W związku z tym, że teren jaki obraliśmy do opisania trzeba było najpierw dokładnie obejrzeć, obfotografować zatrzymując w kadrze chociaż fragmenty i, że ów teren był dość spory, nie wspominając o jego ogromnej rozciągłości czaso - przestrzennej, czyli tu już bardziej chodzi nam o historię, która prowadzi wprost do samych początków XV w., co znajduje potwierdzenie w źródłach dziejowych dotyczących tego urokliwego miejsca, położonego współcześnie w bezpośrednim sąsiedztwie miasta Sokołowa Podlaskiego (na południowy wschód od niego)...raczej wielu miejsc, ba miejscami sięga jeszcze bardziej i wręcz przepastnej otchłani przeszłości patrząc z punku gdzie teraz jesteśmy mieliśmy nie lada orzech do zgryzienia co wybrać i jak to przeprowadzić. Zdecydowaliśmy się zatem na kilka wypadów odrębnych autem by było szybciej za każdym jednak razem wybierając jako cel doraźny takiej wycieczki, cel inny. Cała zaś ta nasza podróż "w zaświaty" w naszej opowieści rozpoczyna się niejako i kończy na Bachorzy bynajmniej jeśli wziąć pod uwagę fabułę, a zatacza wokół Bachorzy kręgi, jak przysłowiowy kamień wrzucony do wody powoduje kręgi. Co też i stało się. Na naszej drodze pojawiać się będą i inne miejscowości, wsie, acz nie zawsze w tej co wymienimy kolejności, czyli Brodacze, Krasnodęby Sypytki, Błoniczko, Kożuchów Wielki (gdzieś to już słyszeliśmy, czyżby przy Kosieradach Wielkich?), dalej... Krasnodęby Rafały, Kożuchówek, Włodki, Zawady, Skorupki, Remiszewek, też Remiszew Duży. W opisach nie mogło też zabraknąć wzmianek większych i mniejszych o ich sąsiadach lub sąsiadach sąsiadów, bo czasem to się mocno wiąże, czyli o Dziegietni i Wojewódkach, Błoniu Dużym, Patrykozach i Rudzie, o Kobylanach Górnych ale i takowych z dodatkiem Kozy, ba "duchu" części Kobylan tj. Reczkach, o Smuniewie, a nawet Wereżkach (...to ciekawa nazwa, Pułapka ale na co?!) oraz Rogowie i tajemnicach i to jakich... Lasu Rogowskiego, co to teraz to zwą Las Repkowski).
Nasz cykl w założeniu ma pokazać bogactwo i to wszelakie tego mikroregionu, jak najszerzej, w sposób wielotorowy i rożnoraki z trzema głównymi nurtami, podstawowymi kierunkami narracji tj. na sposób krajoznawczy, a w tym historyczny i legendarny...apropo lokalnych i rodzinnych opowieści jest ich wbrew pozorom całkiem sporo zważywszy na wymieranie gatunku i to od ponad sześciesięciu lat. Większość z tych opowieści, jako takie powstały dość poźno, ale część nadal zawiera odnośniki głębsze czasowo tyle, że z naleciałościami i rozmazane.  Inne to typowe historie chrześcijańskie z pełnymi atrybutami, czyli jest w nich o niesprawiedliwości, grzechu, pokucie,  zadość uczynieniu i nagrodzie w wieczności. Występują święci lub wysłannicy Boscy, rzadziej Matka Boska. We wszystkich dobro zaś, nawet jeśli się zbytnio nie śpieszy wygrywa walkę z siłami nieczystymi. Jest też kilka zeświedczonych i odstających od tego schematu. Wyłowiliśmy kilka ciekawszych dopasowując na potrzeby klimatu okolicy i...nie bylibyśmy sobą, jako profil artystyczny gdybyśmy nie spróbowali dorzucić coś ekstra od siebie korzystając z bazy wyjściowej zaczerpniętej właśnie stąd, a niezwykle wdzięczny to materiał. 
Terytorium naszej opowieści to dawne gniazda Rodów Szlacheckich, potem w większości drobnej szlachty i zaścianków. Znajdują się one w trzech parafiach rzymsko - katolickich, które zakładano kolejno: w Sokołowie p.1415, Kożuchowie p.1419 i Wyrozębach 1438. Dziś gro położone jest w parafii Kożuchówek, a epicentrum to dawne, rycerskie Dobra Kożuchów i to te duże, czyli pierwotnie składające się z Kożuchowa, Kożuchówka, Zawad i Włodek. Z którymi graniczą inne nadania takie jak  Błonie (1429), Krasnodęby i Bachorza, Rębiszew czyli Remiszew, Skorupki, ale też majatki Kobylany, Brodacze i Patrykozy. Nazwa Krasne Dęby zdaję się sugerować istnienie Starej Puszczy i Dąbrowy, ale współcześnie lasu tu na lekarstwo, raczej zagajniki, no może większe od strony Wyszomierza - Bielan i Patyrykoz - Rudy z punktem pod Kobylanami, a największe ocalałe z pogromu jaki urządził tu w tej mierze człowiek w swojej chciwości ziemi, czy też jej głodzie to już sporawy jak na obecne czasy Las Rogowsko - Repkowski. Z najbardziej rozpoznawalnych medialnie obiektów zabytkowych mamy tu od południa patrzac od epicentrum Pałac w Patrykozach, a od północy Dwór w Bachorzy. Jest też grodzisko wczesnośredniowieczne pod Wlodkami od strony wschodnich pól. Z obiektów drewnianych Dzwonnica pod nowym kościołem w Kożuchówku oraz rozrzucone po wsiach drewniane, wiejskie domy z których część ma ponad 100 lat. Cechą charakterystyczną okolicy jest płaskość powierzchni, przebywając tu dłużej można zacząć wierzyć, że Ziemia nie jest okrągła. To odróżnia zasadniczo ten teren od poprzednio opisywanego przez nas a przecież nie tak odległego, czyli Rozbitego Kamienia i Kosierad - Korabi.
To chyba na tyle i na dobry początek. Zabierajmy się zatem za konkrety skoro się na to ważyliśmy w aż tak ambitny sposób. Zatem do roboty twórczej. Zapraszamy na następny i już precyzyjny odcinek. 

Semper Iuncti w podróży 
Zespół redakcyjny cyklu 
Foto 
Ewa K. Skarżyńska 
Patrycja D. Kosieradzka 
Tekst i "mapki"
Dariusz M. Kosieradzki

Brak komentarzy: